MPSC Book List & MPSC Study Strategy | राज्यसेवा, संयुक्त गट ब / क पूर्व आणि मुख्य परीक्षा पुस्तक सूची & अभ्यास रणनीती

MPSC Book List

MPSC book list in marathi

MPSC (राज्यसेवा व गट-ब/गट-क संयुक्त परीक्षा) परीक्षेसाठी टॉपर आणि यशस्वी उमेदवारांनी सुचवलेली नेमकी आणि प्रामाणिक पुस्तकांची यादी (Booklist) खालीलप्रमाणे आहे.

१. मूलभूत पुस्तके (Basic Foundation)

अभ्यासाची सुरुवात करताना सर्वात आधी खालील पुस्तके वाचणे अनिवार्य मानले जाते:

  • महाराष्ट्र राज्यशास्त्र बोर्ड (State Board): ५ वी ते १२ वी ची (विशेषतः इतिहास, भूगोल, विज्ञान व नागरिकशास्त्र) पुस्तके.
  • NCERT Books (निवडक): ६ वी ते १२ वी (भूगोल, विज्ञान आणि अर्थव्यवस्था संकल्पनांसाठी).

२. विषयनिहाय मुख्य संदर्भ पुस्तके (Standard Reference Books)

१. भारतीय राज्यघटना आणि शासन (Polity & Panchayat Raj):

  • भारतीय राज्यघटना: एम. लक्ष्मीकांत (मराठी/इंग्रजी) किंवा रंजन कोळंबे
  • पंचायत राज: किशोर लवटे किंवा के’सागर प्रकाशन

२. इतिहास (History):

  • आधुनिक महाराष्ट्राचा इतिहास: डॉ. अनिल कठारे किंवा गाठाळ
  • आधुनिक भारताचा इतिहास: समाधान महाजन (बीट बाय बीट) किंवा स्पेक्ट्रम (Spectrum)
  • समाजसुधारक: ११ वी जुने स्टेट बोर्ड पुस्तक + पवन माळी किंवा उमेश कुदळे

३. भूगोल आणि पर्यावरण (Geography & Environment):

  • महाराष्ट्राचा भूगोल: ए. बी. सवदी (मेगा स्टेट महाराष्ट्र) किंवा दीपस्तंभ प्रकाशन किंवा के’ सागर प्रकाशन
  • भारताचा भूगोल: ए. बी. सवदी किंवा दीपस्तंभ किंवा माझीद हुसेन
  • पर्यावरण: तुषार घोरपडे पुस्तक

४. भारतीय अर्थव्यवस्था (Economy):

  • भारतीय अर्थव्यवस्था: रंजन कोळंबे किंवा किरण देसले (भाग १ व २)
  • चालू अर्थसंकल्प व आर्थिक पाहणी अहवाल (Economic Survey): महाराष्ट्र शासन व केंद्र सरकार

५. सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान (General Science):

  • सामान्य विज्ञान: डॉ. सचिन भस्के किंवा अनिल कोलते
  • ८ वी ते १० वी स्टेट बोर्ड पुस्तके (सायन्सच्या संकल्पनांसाठी अत्यंत महत्त्वाचे)

६. चालू घडामोडी (Current Affairs):

  • वर्तमानपत्रे: लोकसत्ता किंवा सकाळ
  • मासिके: परिक्रमा किंवा सिम्पलीफाईड किंवा देवा जाधवर
  • शासकीय मासिक: लोकराज्य
  • टेलिग्राम : https://t.me/ChaluGhadamodiMPSC

७. बुद्धिमत्ता व अंकगणित (Aptitude & Reasoning):

  • अंकगणित व बुद्धिमत्ता: सचिन ढवळे किंवा संदीप अरगडे किंवा पंढरीनाथ राणे किंवा नितीन महाले

३. भाषा विषय (मुख्य परीक्षा – Mains)

  • मराठी व्याकरण: मो. रा. वाळिंबे (सुगम मराठी व्याकरण व लेखन)
  • इंग्रजी व्याकरण (English Grammar): अनिकेत पाटील किंवा बाळासाहेब शिंदे किंवा Pal & Suri

💡 टॉपर्सचा गोल्डन सल्ला:

  1. मर्यादित पुस्तके (Minimum Books): १० पुस्तके एकदा वाचण्यापेक्षा १ उत्तम पुस्तक १० वेळा पुनरावृत्ती (Revision) करा.
  2. PYQ Analysis: MPSC च्या मागील ५-१० वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQ) रोज विश्लेषित करा.
  3. सराव चाचण्या (Test Series): वेळेचे नियोजन आणि अचूकतेसाठी टेस्ट सिरीज सोडवणे अत्यंत गरजेचे आहे.

​💡 नियोजनातील ४ सुवर्ण नियम

  1. ​८०:२० चा नियम: आठवड्यातील ५ दिवस (सोम-शुक्र) नवीन वाचन, १ दिवस (शनिवार) फक्त रिव्हिजन आणि १ दिवस (रविवार) सराव चाचणी व विश्रांतीसाठी ठेवावा.
  2. ​लवचिकता (Flexibility): रोजचे वेळापत्रक अगदीच कठोर ठेवू नका; एखाद्या दिवशी ५-६ तास अभ्यास झाला तरी खचून न जाता दुसऱ्या दिवशी भरून काढा.
  3. ​झोप आणि आरोग्य: रोज किमान ६ ते ७ तासांची गाढ झोप आणि ३० मिनिटे मैदानी खेळ/व्यायाम अनिवार्य आहे.
  4. ​स्क्रीन टाईम नियंत्रणात ठेवा: सोशल मीडिया व अनावश्यक युट्यूब व्हिडिओ ऐवजी फक्त अभ्यासाशी संबंधित टेलिग्राम/अ‍ॅप्स वापरणे.

MPSC Study Strategy :-

एमपीएससी (MPSC) परीक्षेच्या यशस्वी तयारीसाठी टप्प्याटप्प्याने आणि नियोजित पद्धतीने अभ्यास करणे आवश्यक आहे. पूर्व (Prelims) आणि मुख्य (Mains) परीक्षांचा एकत्रित विचार करून आखलेली ही अभ्यास रणनीती:

१. रणनीतीचे मुख्य आधारस्तंभ

  • एकात्मिक तयारी (Integrated Prep): पूर्व आणि मुख्य परीक्षेचा अभ्यास वेगळा न करता एकत्रित करा. संकल्पना स्पष्ट असल्यास पूर्व परीक्षेतील बहुपर्यायी प्रश्न सोडवणे सोपे जाते.
  • अभ्यासक्रम आणि जुन्या प्रश्नपत्रिका (PYQs): MPSC चा अधिकृत अभ्यासक्रम पूर्णपणे समजून घ्या. प्रश्नांचे स्वरूप आणि काठिण्यपातळी समजण्यासाठी मागील ५ ते १० वर्षांच्या प्रश्नपत्रिकांचा सखोल सराव करा.
  • स्टेट बोर्डाची पुस्तके (State Board Books): इयत्ता ६ वी ते १२ वी ची राज्य पाठांतर मंडळाची पुस्तके पायाभूत अभ्यासासाठी आणि महाराष्ट्राच्या इतिहासासाठी अत्यंत महत्त्वाची आहेत.

२. विषयनिहाय प्रमुख संदर्भ पुस्तके

विषयप्राथमिक संदर्भ पुस्तकेमहत्त्वाचे घटक
इतिहासस्टेट बोर्ड पुस्तके, गाठाळ / कठारे, + समाधान महाजन/ ग्रोव्हर अँड मेहतामहाराष्ट्रातील समाजसुधारक, १८५७ चा उठाव, आधुनिक भारताचा इतिहास.
भूगोलस्टेट board (६ वी – १२ वी), सवदी / खतीब / दीपस्तंभ प्रकाशनमहाराष्ट्राचा प्राकृतिक भूगोल, नद्या, हवामान आणि मृदा प्रकार.
राज्यशास्त्रएम. लक्ष्मीकांत (इंडियन पॉलिटी) / रंजन कोळंबेपंचायत राज व्यवस्था, राज्य शासन प्रणाली, घटनादुरुस्त्या, मूलभूत हक्क.
अर्थशास्त्रकिरण देसले / रंजन कोळंबेमहाराष्ट्राची आर्थिक पाहणी, अर्थसंकल्प, पंचवार्षिक योजना, लोकसंख्या.
सामान्य विज्ञानस्टेट बोर्ड पुस्तके, सचिन भसके / अनिल कोलतेभौतिकशास्त्र, रसायनशास्त्र, जीवशास्त्र आणि दैनंदिन विज्ञानातील अनुप्रयोग.
चालू घडामोडीदैनिक ‘लोकसत्ता’ / ‘सकाळ’, मासिके (उदा. परिक्रमा, सिम्पिफाइड, देवा जाधवर)शासकीय योजना, महत्त्वाच्या व्यक्ती, पुरस्कार, पर्यावरण व क्रीडा घडामोडी.

३. टप्प्याटप्प्याने अभ्यासाचे नियोजन

  • टप्पा १: पायाभूत अभ्यास (१ ते ३ महिने)
    • स्टेट बोर्डाची पुस्तके वाचून मूलभूत संकल्पना स्पष्ट करा.
    • रोज चालू घडामोडी वाचण्याची सवय लावा आणि संक्षिप्त नोट्स काढा.
    • भूगोल आणि राज्यशास्त्र या विषयांवर पकड मिळवा.
  • टप्पा २: मुख्य परीक्षा केंद्रित अभ्यास (४ ते ७ महिने)
    • मानवी संसाधन विकास (HRD), मानव अधिकार आणि इतर मुख्य परीक्षेच्या विषयांचा सखोल अभ्यास करा.
    • सर्व संदर्भ पुस्तकांचे (Reference Books) २ ते ३ वेळा वाचन पूर्ण करा.
    • उत्तरलेखन किंवा वस्तुनिष्ठ प्रश्नांचा (MCQs) नियमित सराव करा.
  • टप्पा ३: पूर्व परीक्षा व उजळणी (शेवटचे २ ते ३ महिने)
    • संपूर्ण लक्ष पूर्व परीक्षेच्या जीएस (GS) आणि सीएसएटी (CSAT) वर केंद्रित करा.
    • महाराष्ट्राशी संबंधित तथ्ये, आकडेवारी आणि चालू घडामोडींची वारंवार उजळणी (Revision) करा.
    • वेळेचे नियोजन शिकण्यासाठी सराव प्रश्नपत्रिका (Mock Tests) वेळेच्या मर्यादेत सोडवा.

४. महत्त्वाच्या टिप्स

  • शेवटच्या वेळेस उजळणी करण्यासाठी स्वतःच्या संक्षिप्त (Short Notes) बनवा.
  • महाराष्ट्राचा आर्थिक पाहणी अहवाल (Economic Survey) आणि राज्य अर्थसंकल्पातील महत्त्वाचे मुद्दे आवर्जून अभ्यासा.
  • सराव चाचण्यांमध्ये होणाऱ्या चुकांचे विश्लेषण करून त्या सुधारण्यावर भर द्या.

खालील प्रत्येक लिंकवर क्लिक करून सामान्य ज्ञान (GK) Test सोडवा. या GK Test TCS/IBPS पॅटर्न च्या सर्व परीक्षांसाठी उपयुक्त आहेतच शिवाय MPSC, UPSC, पोलीस भरती बरोबरच सर्वच स्पर्धा परीक्षांसाठी उपयुक्त आहेत. खाली सर्व Free GK Test च्या लिंक दिल्या आहेत सर्वांनी सोडवा आणि Test आवडल्यास मित्रांना जरूर पाठवा.
स्पेशल GK टेस्ट 1 सोडवली का ?  
GK Test 1 Click Here
स्पेशल GK टेस्ट 2 सोडवली का ?  
GK Test 2 Click Here
स्पेशल GK टेस्ट 3 सोडवली का ?  
GK Test 3 Click Here
स्पेशल GK टेस्ट 4 सोडवली का ?  
GK Test 4 Click Here
स्पेशल GK टेस्ट 5 सोडवली का ?  
GK Test 5 Click Here
स्पेशल GK टेस्ट 6 सोडवली का ?  
GK Test 6 Click Here

चालू घडामोडी MPSC चे अपडेट्स सर्वप्रथम मिळवण्यासाठी आम्हाला टेलिग्राम, व्हाट्सअप, इंस्टाग्राम आणि ट्विटरवर नक्की फॉलो करा.

Leave a Comment